Przejdź do treści

Ewidencja przychodów — ryczałt i JPK_EWD

Akty prawne

Akt Dz. U. Dotyczy
Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne t.j. Dz. U. 2022 poz. 2540 Stawki ryczałtu, obowiązek ewidencji, deklaracje
Rozporządzenie MF z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie prowadzenia ewidencji przychodów i wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych Dz. U. 2021 poz. 2414 Forma i zasady prowadzenia ewidencji, wzór

ISAP — ustawa: WDU20220002540
ISAP — rozporządzenie: WDU20210002414

Weryfikacja

Teksty aktów prawnych w tej sekcji pochodzą z bazy wiedzy modelu (stan na VIII 2025). Zweryfikuj z ISAP przed zastosowaniem w praktyce.

Streszczenie dla użytkownika MADAR

Podatnicy rozliczający się ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych zamiast KPiR prowadzą ewidencję przychodów — uproszczoną księgę, w której przychody są klasyfikowane według stawek ryczałtu. Na jej podstawie program generuje plik JPK_EWD — cyfrowy odpowiednik ewidencji przekazywany do systemu teleinformatycznego Ministerstwa Finansów.

Część I — Ustawa o ryczałcie (fragmenty dotyczące ewidencji)

Art. 6. Obowiązek składania oświadczenia i wybór ryczałtu

  1. Opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych podlegają przychody osób fizycznych lub przedsiębiorstw w spadku z pozarolniczej działalności gospodarczej, o których mowa w art. 14 ustawy o podatku dochodowym, z zastrzeżeniem ust. 1e i 1f, w tym również gdy działalność ta jest prowadzona w formie spółki cywilnej osób fizycznych, spółki cywilnej osób fizycznych i przedsiębiorstwa w spadku lub spółki jawnej osób fizycznych, których przychody osiągnięte w roku poprzednim nie przekroczyły równowartości w walucie polskiej kwoty 2 000 000 euro.

  2. Osoby fizyczne osiągające przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, mogą opłacać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

Art. 12. Stawki ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych

  1. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi:

17% przychodów osiąganych w zakresie wolnych zawodów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 11, tj. m.in.: - lekarze, lekarze dentyści, lekarze weterynarii, - technicy dentystyczni, - felczerzy, położne, pielęgniarki, - tłumacze, - adwokaci, notariusze, radcowie prawni, doradcy podatkowi, doradcy restrukturyzacyjni, księgowi, biegli rewidenci.

15% przychodów ze świadczenia usług: - reprodukcji komputerowych nośników informacji, - pośrednictwa w sprzedaży motocykli oraz części i akcesoriów do nich, - pośrednictwa w sprzedaży hurtowej, - hoteli i podobnych obiektów zakwaterowania (bez śniadań) i obiektów krótkotrwałego zakwaterowania, - wynajmu i dzierżawy: samochodów osobowych i furgonetek bez kierowcy, pojazdów samochodowych (bez motocykli), środków transportu wodnego i lotniczego, - parkingów, - obsługi nieruchomości na zlecenie, - prawnych, rachunkowo-księgowych i doradztwa podatkowego (nieobjętych 17%), - reklamowych; badania rynku i opinii publicznej, - fotograficznych, - tłumaczeń pisemnych i ustnych (nieobjętych wolnymi zawodami), - bibliotek, archiwów, muzeów i pozostałych w zakresie kultury, - usług kulturalnych, rozrywkowych i rekreacyjnych, - wstępu na spektakle, do salonów gier, parków rozrywki, dyskotek.

14% przychodów ze świadczenia usług: - w zakresie opieki zdrowotnej (PKWiU dział 86), - architektonicznych i inżynierskich; doradztwa technicznego (PKWiU dział 71), - badań i analiz technicznych (PKWiU dział 71.20), - specjalistycznego projektowania (PKWiU 74.1).

12% przychodów ze świadczenia usług: - związanych z wydawaniem: pakietów gier komputerowych, pakietów oprogramowania użytkowego, oprogramowania systemowego, oprogramowania do zarządzania siecią, - związanych z doradztwem w zakresie oprogramowania (PKWiU ex 62.02), - w zakresie instalowania oprogramowania (PKWiU ex 62.09.20.0), - przetwarzania danych (PKWiU ex 63.11.1), - zarządzania stronami internetowymi (PKWiU 63.12.10.0).

12,5% przychodów: - ze świadczenia usług związanych z zakwaterowaniem (PKWiU dział 55), z wyłączeniem usług w 8,5%, - z tytułu najmu, podnajmu, dzierżawy i umów podobnych — od nadwyżki ponad 100 000 zł.

10% przychodów ze świadczenia usług w zakresie kupna i sprzedaży nieruchomości na własny rachunek (PKWiU 68.10.1).

8,5% przychodów: - z działalności usługowej, w tym przychodów z działalności gastronomicznej w zakresie sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5% — do kwoty 100 000 zł, - z tytułu najmu, podnajmu, dzierżawy i umów podobnych — do kwoty 100 000 zł, - ze świadczenia usług związanych z zakwaterowaniem (PKWiU dział 55) — do kwoty 100 000 zł, - ze świadczenia usług w zakresie edukacji (PKWiU dział 85) — z wyłączeniem wolnych zawodów, - świadczonych przez szkoły tańca i instruktorów tańca, - świadczonych przez obozowiska dla dzieci.

5,5% przychodów: - z działalności wytwórczej, robót budowlanych lub w zakresie przewozów ładunków taborem samochodowym o ładowności powyżej 2 ton, - z tytułu prowizji od ubezpieczeń, - ze świadczenia usług w zakresie handlu.

3% przychodów: - z działalności gastronomicznej, z wyjątkiem przychodów ze sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%, - z działalności usługowej w zakresie handlu artykułami spożywczymi, - z działalności usługowej w zakresie opieki nad dziećmi i osobami starszymi, jeżeli wynagrodzenie podlega podatkowi dochodowemu od osób fizycznych.

2% przychodów: - ze sprzedaży towarów objętych akcyzą (z wyłączeniem wyrobów tytoniowych i napojów alkoholowych).

Zmiana stawek od 2022 r.

Nowy Ład (Ustawa z dnia 29 października 2021 r.) znacząco obniżył stawki ryczałtu dla IT (z 15% do 12%), usług zdrowotnych i technicznych (do 14%) oraz wprowadził nową stawkę 12,5% dla najmu powyżej 100 000 zł.

Art. 15. Obowiązek prowadzenia ewidencji przychodów

  1. Podatnicy są obowiązani posiadać i przechowywać dowody zakupu towarów, prowadzić wykaz środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, ewidencję wyposażenia oraz, odrębnie za każdy rok podatkowy, ewidencję przychodów, zwaną dalej „ewidencją", z zastrzeżeniem ust. 3.

  2. Obowiązek prowadzenia ewidencji powstaje od dnia, od którego jest opłacany ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

  3. W przypadku osiągania przychodów, o których mowa w art. 6 ust. 1a, przepisu ust. 1 w zakresie prowadzenia ewidencji przychodów nie stosuje się, jeżeli podatnik złoży oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych w zakresie całości przychodów osiąganych z tego tytułu.

  4. Ewidencja musi być prowadzona w sposób pozwalający na obliczenie podatku za poszczególne miesiące (kwartały) i za rok podatkowy.

  5. W ewidencji wyodrębnia się przychody opodatkowane poszczególnymi stawkami ryczałtu.

  6. Ewidencja może być prowadzona przy użyciu programów komputerowych.

Art. 21. Obowiązek składania zeznania rocznego

Podatnicy są obowiązani złożyć w urzędzie skarbowym zeznanie podatkowe według ustalonego wzoru o wysokości uzyskanego przychodu, dokonanych odliczeniach i należnym podatku ryczałtowym (PIT-28) — w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym.

Część II — Rozporządzenie o ewidencji przychodów

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie prowadzenia ewidencji przychodów i wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (Dz. U. 2021 poz. 2414)

§ 1. Zakres rozporządzenia

Rozporządzenie określa:

  1. sposób prowadzenia ewidencji przychodów przez podatników opłacających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych;
  2. szczegółowe warunki, jakim powinna odpowiadać ewidencja przychodów, aby stanowiła dowód do obliczenia ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych;
  3. wzór ewidencji przychodów;
  4. sposób prowadzenia wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

§ 2. Forma ewidencji

  1. Ewidencja może być prowadzona:
  2. w formie papierowej — według wzoru określonego w załączniku do rozporządzenia;

  3. w formie elektronicznej — przy użyciu programu komputerowego, pod warunkiem że program ten zapewnia: a. bieżące prowadzenie ewidencji i umożliwia wgląd w treść dokonywanych wpisów, b. wydruk ewidencji na koniec każdego miesiąca, c. sporządzenie zestawień na żądanie właściwego organu podatkowego.

  4. Podatnicy prowadzący ewidencję w formie elektronicznej są obowiązani do comiesięcznego sporządzania wydruku ewidencji — nie później niż do dnia złożenia zeznania podatkowego za dany rok podatkowy.

§ 3. Dane wymagane w ewidencji

  1. Ewidencja powinna zawierać co najmniej następujące dane:

  2. numer kolejny wpisu,

  3. datę uzyskania przychodu,
  4. numer dowodu, na podstawie którego dokonano wpisu,
  5. kwoty przychodu według poszczególnych stawek ryczałtu,

  6. sumę przychodów za dany miesiąc i narastająco od początku roku.

  7. W ewidencji wyodrębnia się przychody opodatkowane poszczególnymi stawkami. Każda stawka ryczałtu ma odrębną kolumnę.

§ 4. Terminy dokonywania wpisów

  1. Zapisów w ewidencji dokonuje się jeden raz dziennie, po zakończeniu dnia, nie później niż przed rozpoczęciem działalności w dniu następnym.

  2. Podatnicy, których przychody przekroczyły równowartość 500 000 euro, dokonują wpisów w terminach — do 20. dnia miesiąca następującego po danym miesiącu (prowadzenie ewidencji przez biuro rachunkowe).

  3. Podatnicy, którzy zlecili prowadzenie ewidencji biurze rachunkowemu, dokonują wpisów do ewidencji sprzedaży oraz, w razie potrzeby, ewidencji zakupów — w terminie pozwalającym na przekazanie danych biurze w wymaganym terminie.

§ 5. Dowody księgowe

Podstawą zapisów w ewidencji są:

  1. faktury i faktury VAT RR, rachunki oraz dokumenty celne — wystawione zgodnie z odrębnymi przepisami;
  2. dzienne zestawienia dowodów (faktury numerowane zgodnie z kolejnością ich wystawienia) — jeżeli dowodów jest wiele i podatnik wystawia je samodzielnie;
  3. noty korygujące;
  4. dowody opłat pocztowych i bankowych, inne dowody opłat.

§ 6. Korekty

Błędy w ewidencji poprawia się przez:

  1. skreślenie dotychczasowej treści i wpisanie nowej — z zachowaniem czytelności błędnego zapisu, podpisem i datą korekty;
  2. wprowadzenie korekt przy użyciu programu komputerowego — w przypadku ewidencji elektronicznej.

§ 7. Wykaz środków trwałych i WNiP

  1. Podatnicy obowiązani do prowadzenia ewidencji prowadzą również wykaz środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

  2. Wykaz powinien zawierać co najmniej:

  3. numer kolejny wpisu,
  4. datę nabycia,
  5. datę przyjęcia do używania,
  6. określenie dokumentu stwierdzającego nabycie,
  7. określenie środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej,
  8. symbol KŚT,
  9. wartość początkową,
  10. stawkę amortyzacyjną,
  11. zaktualizowaną wartość początkową,
  12. datę likwidacji oraz przyczynę likwidacji albo datę zbycia.

§ 8. Wejście w życie

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2022 r.

Część III — JPK_EWD

Podstawa prawna

Obowiązek przesyłania ewidencji przychodów w formie JPK_EWD wynika z art. 15 ust. 5 ustawy o ryczałcie, który stanowi, że ewidencja prowadzona elektronicznie jest przekazywana do systemu teleinformatycznego w strukturze określonej przez Ministerstwo Finansów.

Struktura JPK_EWD określona jest w schemacie XSD publikowanym przez Ministerstwo Finansów na stronie: podatki.gov.pl

Struktura pliku JPK_EWD

Plik XML JPK_EWD składa się z następujących sekcji:

Nagłówek (Naglowek)

Pole Opis
KodFormularza JPK_EWD
WariantFormularza numer wersji struktury
CelZlozenia 1 — złożenie, 2 — korekta
DataWytworzeniaJPK data i czas wygenerowania pliku
DataOd / DataDo okres ewidencji (miesiąc lub rok)
NazwaSystemu nazwa programu (np. MADAR)

Podmiot (Podmiot1)

Pole Opis
NIP NIP podatnika
PelnaNazwa lub OsobaFizyczna nazwa/dane osobowe
Adres adres podatnika

Pozycje ewidencji (EwidencjaPrzychodu)

Każda pozycja ewidencji (każdy wiersz) zawiera:

Pole XML Odpowiednik w ewidencji
LpEwidencji Numer porządkowy
DataUzyskaniaPrzychodu Data zdarzenia
NumerDowodu Numer dowodu księgowego
OpisZdarzenia Opis (opcjonalny)
PrzychodOgolem Łączna kwota przychodu
Stawka2 Przychód opodatkowany stawką 2%
Stawka3 Przychód opodatkowany stawką 3%
Stawka55 Przychód opodatkowany stawką 5,5%
Stawka85 Przychód opodatkowany stawką 8,5%
Stawka10 Przychód opodatkowany stawką 10%
Stawka12 Przychód opodatkowany stawką 12%
Stawka125 Przychód opodatkowany stawką 12,5%
Stawka14 Przychód opodatkowany stawką 14%
Stawka15 Przychód opodatkowany stawką 15%
Stawka17 Przychód opodatkowany stawką 17%

Podsumowania miesięczne (PodsumowanieMiesieczne)

Pole Opis
Miesiac Numer miesiąca
PrzychodOgolemMiesieczny Suma przychodów w miesiącu
Stawka[xx]Miesieczny Suma per stawka w miesiącu

Podsumowanie roczne (PodsumowanieRoczne)

Suma wszystkich kolumn za cały rok podatkowy, analogicznie jak podsumowanie miesięczne.

Wzór ewidencji przychodów — opis kolumn

Kol. Nazwa Co wpisywać
1 Lp. Numer kolejny pozycji
2 Data uzyskania przychodu Data wystawienia faktury lub uzyskania przychodu
3 Nr dowodu Numer faktury, rachunku, noty
4 Kwota przychodu łącznie Suma przychodu ze wszystkich stawek
5+ Kwota przychodu wg stawek Oddzielna kolumna dla każdej stawki ryczałtu (2%, 3%, 5,5%, 8,5%, itd.)
ostatnia Uwagi Dodatkowe informacje

Podsumowanie: na dole każdej strony oraz narastające od początku roku.

Kluczowe postanowienia

Zagadnienie Zasada
Limit przychodu do wyboru ryczałtu 2 000 000 EUR rocznie
Termin wyboru ryczałtu do 20. dnia miesiąca po uzyskaniu pierwszego przychodu lub do końca lutego (kontynuacja)
Termin wpisów do ewidencji codziennie, przed rozpoczęciem działalności następnego dnia
Deklaracja roczna PIT-28 do 30 kwietnia
Zaliczki miesięczne do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu uzyskania przychodu
Zaliczki kwartalne możliwe dla przychodów poniżej 200 000 EUR w roku poprzednim

Najem prywatny — dwie stawki

Przy najmie prywatnym obowiązują dwie stawki: 8,5% do kwoty 100 000 zł przychodów rocznie oraz 12,5% od nadwyżki. Program MADAR automatycznie dzieli przychód na obie kolumny ewidencji po przekroczeniu progu.

Powiązania