Rejestry VAT¶
Rejestry VAT dostępne są w opcji Księgowość → Rejestry VAT. Wszystkie dokumenty mające wpływ na podatek VAT powinny zostać tu wprowadzone w odpowiednim rejestrze.
Na podstawie rejestrów VAT można:
- utworzyć wydruki rejestrów VAT
- wygenerować plik JPK_VAT do Ministerstwa Finansów
- wypełnić deklarację VAT-7 / JPK_V7M
- prowadzić rozliczenia należności i zobowiązań z kontrahentami
- księgować w F-K oraz KPiR
Typy rejestrów¶
| Rejestr | Opis |
|---|---|
| PZ towary handlowe | Zakupy towarów wprowadzanych na magazyn |
| Materiały | Zakupy wpisywane bezpośrednio w koszty |
| Zakup usług | Zakup usług |
| Korekta zakupu | Korekty dot. materiałów i usług |
| Zakup środków trwałych | Ewidencja zakupów środków trwałych |
| Sprzedaż faktury VAT | Wystawione faktury sprzedaży |
| FVAT KOREKTA | Korekty sprzedaży |
| Faktura wewnętrzna FW | Reprezentacja i reklama |
| Delegacje | Refundacja kosztów pracownikom |
| WNT | Wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów |
| WDT | Wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów |
| Inne księgowania | Przeksięgowania, bilans otwarcia |
Opis okienka — zakładka Dokument¶
| Pole | Opis |
|---|---|
| Rejestr | Typ rejestru (materiały, sprzedaż FA VAT itp.) |
| Dokument | Rodzaj i numer dokumentu (nadawany przez program lub z faktury) |
| Dotyczy | Numer dokumentu źródłowego przy zakupie |
| Księgowany | Data księgowania dokumentu |
| Data FA | Data faktury |
| Data VAT | Data odliczenia VAT — musi być taka sama jak data księgowania, jeśli VAT odliczany w tym samym miesiącu |
| Płatność | Termin zapłaty |
| Kontrahent | Wybierany z listy kontrahentów |
| Temat | Wybierany z listy tematów |
| Opis | Czego dotyczy dokument |
| 23% / 8% / 0% / ZW | Kwoty netto wg stawek VAT |
| VAT | Kwota podatku VAT |
| Brutto | Łączna kwota brutto |
| Niezapłacone | Kwota niezapłacona — modyfikowana automatycznie przy zapłacie |
Pole Niezapłacone
Pola Niezapłacone nie modyfikuj ręcznie — jest aktualizowane automatycznie przy zapłacie w kasie, banku lub z zaliczki.
Symbole przy numerze dokumentu¶
| Symbol | Znaczenie |
|---|---|
| żarówka 💡 | Znacznik wysłania przelewu — przelew do kontrahenta został wystawiony |
Dekretacja¶
Automatyczna¶
W zakładce Rozksięgowanie automatyczne program proponuje konta na podstawie schematów zdefiniowanych w Bazy → Dane dla F-K (patrz Konfiguracja → Schematy księgowań):
- konto zespołu 2 — rozrachunki z kontrahentem
- konto zespołu 4 (i opcjonalnie 5) — zakupy materiałów / usług
- konto zespołu 3 — zakupy na magazyn
- konto zespołu 7 — sprzedaż
Ręczna¶
Jeśli potrzebne są niestandardowe księgowania (np. więcej kont z zespołu 4), należy:
- Nie wypełniać kont w zakładce Dokument
- Całe rozksięgowanie wprowadzić w zakładce Rozksięgowania ręczne
Zestawienia¶
| Zestawienie | Opis |
|---|---|
| Rejestr VAT | Zestawienie dla wskazanego rejestru za wybrany okres |
| Nierozliczony VAT | Pozycje z nierozliczonym podatkiem VAT na dany dzień |
| Kartoteka | Wszystkie operacje w bazie — dokumenty i zapłaty |
| Niezapłacone | Operacje nierozliczone z rejestru |
Faktury szczególne¶
Faktury zaliczkowe¶
Faktury zaliczkowe ewidencjonuje się w rejestrze Zaliczka od odbiorcy (sprzedaż) lub Zaliczka dla dostawcy (zakup). Rozliczenie zaliczki odbywa się przy wystawieniu faktury końcowej.
WNT i WDT (transakcje unijne)¶
Wewnątrzwspólnotowe nabycie (WNT) i dostawa (WDT) towarów obsługiwane są w osobnych rejestrach. Program automatycznie nalicza VAT należny i naliczony po obu stronach.
Faktury wewnętrzne (FW)¶
Stosowane do ewidencji reprezentacji i reklamy. Tworzą jednoczesny zapis po stronie zakupu i sprzedaży.
Poprawa i anulacja¶
Poprawę dokumentów w rejestrach VAT należy przeprowadzać przed zaksięgowaniem do Księgi Głównej. Po zaksięgowaniu korekty dokonuje się przez wystawienie dokumentu korygującego.
Info
Poprawa dokumentu w rejestrach VAT automatycznie aktualizuje powiązane zapisy w KPiR.
Powiązanie z polami JPK_V7M¶
Wybór rejestru, stawki VAT i wariantu bezpośrednio decyduje o tym, do którego pola JPK_V7M trafi dana kwota. Poniżej zestawienie dla najczęstszych przypadków. Generowanie pliku JPK i jego wysyłka opisane są w JPK.
Daty pobierane do JPK¶
| Pole w JPK | Odpowiada polu w rejestrze |
|---|---|
| DataWystawienia | Data FA |
| DataSprzedazy | Data VAT |
| DataWplywu | Data wpływu |
Pole dataWpływu
W rejestrze zakupów pole Data wpływu musi być wypełnione, aby w pliku JPK była prawidłowo wykazana data wpływu faktury. Puste pole spowoduje, że w JPK pojawi się tylko data zakupu.
Stawki specjalne¶
| Kod stawki | Znaczenie |
|---|---|
oo |
Odwrotne obciążenie (nieaktualne — stosować tylko przy korektach starych deklaracji VAT-7) |
NOV |
VAT nie odliczany |
NP |
Eksport usług niepodlegający VAT |
NPe |
Eksport usług UE (art. 28b) |
PB |
Nabycie paliw samochodowych — cel mieszany: 75% KUP, 50% VAT |
SM |
Zakup samochodu firmowego — 100% KUP, 50% VAT |
NPK |
Część wydatku nie stanowiąca KUP — generowana automatycznie przez PB/SM |
Sprzedaż krajowa¶
| Typ rejestru | Wariant VAT | Pola VAT należnego |
|---|---|---|
| FA_V (Sprzedaż faktury VAT) | — (pusty) | ZW → p.10 / 0% → p.13 / 5% → p.15–16 / 8% → p.17–18 / 23% → p.19–20 |
| FA_V | stawka oo |
p.31 (tylko korekty starych deklaracji) |
Zakupy krajowe¶
| Typ rejestru | Opis | Pola VAT naliczonego |
|---|---|---|
| KSZ | Zakup materiałów | p.42–43 |
| KSZU | Zakup usług | p.42–43 |
| PZ | Towary handlowe (na magazyn) | p.42–43 |
| zwPZ | Korekta zakupu | p.42–43 |
| korPZ | Korekta zakupu towarów | p.42–43 |
| SrTrw | Zakup środków trwałych | p.40–41 |
Eksport usług¶
| Typ rejestru | Stawka / Wariant VAT | Pola VAT należnego |
|---|---|---|
| Inv (Invoice NP) | stawka NP, wariant pusty |
p.11 |
| Inv (Invoice NP) | stawka NPe, wariant [opodatkowanie UE 28b] |
p.12 + VAT-UE (usługi) |
| dowolny | wariant [nie podlega VAT] | — (brak) |
Import usług (typ: iusl)¶
| Wariant VAT | Pola VAT należnego | Pola VAT naliczonego |
|---|---|---|
| — (pusty), stawki 23% / NOV | p.27–28 wg data VAT | p.42–43 wg data VAT |
| [WNT Należny inny okres] | p.27–28 wg data VAT | p.42–43 wg data księgowania |
| [WNT Naliczony inny okres] | p.27–28 wg data księgowania | p.42–43 wg data VAT |
| [opodatkowanie UE 28b], stawki 23% / OO / NOV | p.29–30 wg data VAT | p.42–43 wg data VAT |
| [podatek rozlicza nabywca art. 17] | p.31–32 | — |
Import usług z różnymi datami VAT należnego i naliczonego
Gdy data VAT należnego i naliczonego jest różna, należy wprowadzić dwa oddzielne dokumenty:
- Import usług — pole Data VAT pozostawić puste → rozlicza VAT należny
- Nabycie wewnętrzne (typ: pw) → rozlicza VAT naliczony
Import towarów (typ: FI, rejestr: VAT od importu)¶
| Wariant VAT | Pola VAT należnego | Pola VAT naliczonego |
|---|---|---|
| — (pusty) | — | p.42–43 |
| [import bezpośredni 33a] | p.25–26 | p.42–43 |
WNT — Wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów (typ: WNT)¶
| Wariant VAT | Stawki | Pola VAT należnego | Pola VAT naliczonego |
|---|---|---|---|
| — (pusty) | 23%, NOV, ZW, NP | p.23–24 | p.42–43 |
| [WNT inny okres] | — | p.23–24 wg data księgowania | wg data VAT |
Korekty i ulga na złe długi (typ: potZ, rejestr: REK)¶
| Pole Rodzaj | Pola VAT należnego | Pola VAT naliczonego |
|---|---|---|
| korekta VAT należny / ulga na złe długi | (+/−) p.19–20, podstawa p.68, VAT p.69 | — |
| korekta VAT naliczony / ulga na złe długi | — | (−) p.46 / (+) p.47 |
| korekta deklaracji — środki trwałe | — | (+) p.44 |
| korekta deklaracji — pozostałe | — | (+) p.45 |
Podatki szczególne¶
| Pole Rodzaj | Pole deklaracji |
|---|---|
| podatek p.33 — remanent | (+) należny p.33 |
| podatek p.34 — kasy fiskalne | (+) należny p.34 |
| podatek p.35 — WNT środków transportu | (−) należny p.35 |
| podatek p.36 — WNT paliwo | (−) należny p.36 |
Najczęstsze pytania¶
Próbuję wczytać plik CSV przez „Rejestr VAT → czytaj dysk", ale nic się nie importuje — dlaczego?
Import z dysku wczytuje faktury wartościowo — plik musi zawierać:
- rozbicie kwot na poszczególne stawki VAT (23%, 8%, 0%, ZW itp.),
- dane odbiorcy/wystawcy łącznie z NIP.
Plik bez tych danych zostanie odrzucony lub zaimportowany bez pozycji. Jeśli plik pochodzi z zewnętrznego systemu, należy uzupełnić go o brakujące kolumny przed importem.
Chcę dodać dokument z oznaczeniami WEW i DI (np. przychód z najmu prywatnego) — jak to zrobić?
Rejestr DET (paragon/utargi) automatycznie nadaje oznaczenie DI — po dopisaniu dokumentu w tym rejestrze można ręcznie dołożyć znacznik WEW (pole poniżej KSEF STATUS). Alternatywnie można użyć rejestru Rachunek (RU) lub FakturaW i dołożyć WEW ręcznie.
Jak anulować korektę faktury w Rejestrach VAT?
Wczytaj dokument do poprawy (funkcja Edycja lub Popraw) i skorzystaj z opcji ANULACJA w menu. Jeśli opcja jest niedostępna, można wyzerować wszystkie nazwy i wartości (kwoty = 0) i zapisać pusty dokument — efekt jest równoważny anulacji.
Wybieram kod GTU z listy, ale po kliknięciu nic się nie dzieje — kod nie jest zaznaczany.
Samo kliknięcie pozycji nie zaznacza kodu. Prawidłowa procedura:
- Najedź na właściwy kod GTU.
- Kliknij Zaznacz — przy kodzie pojawi się zielony
[V]. - Kliknij Zatwierdź — po powrocie w polu dokumentu widoczny będzie wybrany kod GTU.
Przy numerze dokumentu w rejestrze VAT widnieje oznaczenie „Żarówka" — co to znaczy?
To jest znacznik wysłania przelewu — informuje, że dla tego dokumentu przelew został już wysłany.
Po wygenerowaniu JPK lub deklaracji pojawiają się nieprawidłowe dane — co zrobić przed regenerowaniem?
Przed ponownym wygenerowaniem deklaracji i pliku JPK należy wykonać sortowanie bazy: Administracja → Operacje → Sortowanie. Sortowanie zapewnia spójność danych i powinno być wykonywane regularnie — zalecane nawet codziennie.
Faktura ma datę sprzedaży 31 marca, ale w rejestrze VAT pojawia się w kwietniu — dlaczego?
Program przypisuje datę VAT automatycznie na podstawie daty wystawienia, nie daty sprzedaży. Obowiązek podatkowy dla VAT powstaje w dacie wystawienia faktury — jeśli faktura została wystawiona w kwietniu, trafi do deklaracji za kwiecień, nawet jeśli data sprzedaży to marzec. Aby zmienić miesiąc rozliczenia VAT, należy ręcznie edytować pole Data VAT w rejestrze.
Wystawiłem fakturę ze stawką NP dla kontrahenta z UE, ale w KSeF pojawiła się adnotacja „np z wyłączeniem art. 100 ust 1 pkt 4 ustawy". Jak prawidłowo wystawić taką fakturę?
Adnotacja „np z wyłączeniem art. 100 ust 1 pkt 4" odnosi się do usług świadczonych poza terytorium UE. Dla usług świadczonych na rzecz kontrahentów z UE (art. 28b ustawy o VAT) należy używać rejestru Invoice NP ze stawką NPe — nie NP. Rejestr Invoice NP umożliwia wybór właściwej klauzuli. Jeżeli klauzula została zastosowana błędnie, może być konieczna korekta faktury.
Jak wpisać fakturę VAT marża z ujemną marżą?
W rejestrze sprzedaży dla faktury VAT marża z ujemną marżą:
- przy stawce 23% wpisz kwotę
0, - przy stawce MRŻ wpisz wartość brutto ceny sprzedaży.
W rejestrze zakupu środków trwałych na fakturze VAT marża zastosuj oznaczenie mrż — wówczas wartość brutto zostanie wykazana w JPK.
Przy próbie anulowania faktury w Rejestrach VAT pojawia się błąd „dokument ilościowy zakaz anulacji" — jak anulować dokument?
Dokument należy anulować dokładnie w tym module, w którym został wystawiony — nie przez Rejestry VAT. Przykładowo: faktura wystawiona w Handel → Sprzedaż FVAT musi być anulowana w tym samym miejscu.
Czy po skonfigurowaniu nowej numeracji kolejny numer jest nadawany automatycznie?
Tak — numer kolejny jest nadawany automatycznie w momencie zatwierdzenia dokumentu. Nie trzeba go wpisywać ręcznie przy każdym dopisaniu.
Jak wystawić fakturę dla kontrahenta z UE za usługę, gdy nabywca nie płaci VAT (tzw. odwrotne obciążenie)?
Zależy od rodzaju transakcji:
- Usługi — wybrać rejestr Invoice NP zamiast Faktura VAT. Decyduje o prawidłowym wykazaniu w deklaracji VAT-7 (pola p.11 lub p.12).
- Towary — wybrać rejestr WDT (Wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów), dostępny przez Faktura VAT → Pozostałe → WDT.
Mam rejestr FVE (eksport) — faktury wystawione, ale nie wchodzą do deklaracji VAT-7 i brak opcji art. 100(12) — dlaczego?
Rejestr FVE obsługuje eksport towarów. Dla eksportu usług na rzecz podmiotów z UE należy używać rejestru Invoice NP — to on wykazuje usługi niepodlegające VAT w Polsce we właściwych polach deklaracji i obsługuje art. 100 ust. 1 pkt 4.
Jak szybko zdublować istniejący dokument w rejestrach VAT?
Zaznacz dokument na liście i naciśnij Ctrl+F2 — program otworzy nowy dokument z przepisanymi danymi gotowy do edycji.
Jak zaksięgować WNT, gdy miesiąc VAT należnego różni się od miesiąca VAT naliczonego?
Używaj wariantu WNT Naliczony Inny okres. Data księgowania (pole Data dokumentu) zasila pola 42–43 (VAT naliczony), natomiast pole Data VAT zasila pola 23–24 (VAT należny). Dzięki temu oba obowiązki podatkowe trafiają do właściwych miesięcy deklaracji.
Jak ująć zakup samochodu osobowego w ramach WNT z 50% odliczeniem VAT?
W rejestrze WNT zmień stawkę z 23% na SM. Program automatycznie rozbija dokument na dwie pozycje: 50% VAT do odliczenia i 50% VAT nieodjęte — bez konieczności ręcznego dzielenia kwot.
Jak zaewidencjonować import usług objętych art. 28b (pola 29 i 30 deklaracji)?
W rejestrach VAT wybierz wariant opodatkowanie UE 28b i wpisz stawkę NOV. Wartości automatycznie trafią do pól 29 i 30 deklaracji VAT.
Jak ująć zakupową stronę faktury VAT marża?
W rejestrze zakupu materiałów wpisz wartość brutto ze stawką mrż. Dokument zasila pole ZakupVAT_Marza w pliku JPK V7M / V7K, bez wykazywania VAT naliczonego.
Jak wprowadzić korekty rocznej proporcji VAT lub ulgę na złe długi?
Dopisz dokument w rejestrze korekta opodatkowania REK i w polu Rodzaj wybierz odpowiedni typ:
| Rodzaj | Pole deklaracji |
|---|---|
| korekta deklaracji p.44 śr. Trw. | (−) pole 44 VAT naliczony — środki trwałe |
| korekta deklaracji p.45 pozostałe | (−) pole 45 VAT naliczony — pozostałe |
| korekta VAT naliczony / ulga na złe długi | (−) pole 46 lub (+) pole 47 |
| korekta VAT należny / ulga na złe długi | (+/−) pola 19–20, 68–69 |
Przy częściowej spłacie faktury objętej ulgą na złe długi — zmień kwoty do wysokości niezapłaconej części.
Jak ewidencjonować raporty dobowe kasy fiskalnej w rejestrze VAT?
Dopisaj dokument w rejestrze sprzedaż utargi DET. Rejestr ten automatycznie nadaje oznaczenie DI w JPK i nie wymaga numeru faktury.
Jak wygenerować korektę JPK zawierającą tylko część ewidencyjną (bez deklaracji)?
W oknie generowania JPK wybierz strukturę V7M ewidencja (zamiast pełnego V7M + deklaracja). Przydatne przy korekcie danych ewidencyjnych bez zmiany deklaracji.
Jak oznaczyć procedurę B_SPV lub B_SPV_DOSTAWA na fakturze WDT?
Na dokumencie WDT otwórz zakładkę Dokument i w polu Wariant VAT wybierz B_SPV albo B_SPV_DOSTAWA. Następnie przy wystawianiu dokumentu z rozwijanej listy pod polem Płatność wybierz ten sam wariant. Dopiero komplet obu ustawień zapewni prawidłowe oznaczenie w ewidencji JPK.
Przy dopisywaniu dokumentu WNT brakuje znacznika [V]TP — jak go dodać do już wystawionych dokumentów?
W nowej wersji programu znacznik [V]TP jest automatycznie przepisywany z karty kontrahenta na nowo wystawianych dokumentach WNT. W dokumentach już dopisanych, którym brakuje tego znacznika, należy go zaznaczyć ręcznie:
- W module Magazyn najedź myszką na klawisz Dostawa.
- Wybierz opcję Dekretacja.
- Zaznacz dokument na liście.
- Kliknij klawisz Dekretacja.
- Zaznacz
[V]Powiązany.
Artykuły na blogu¶
Obsługa okna i nawigacja
- Rejestry VAT — okienko — opis pól okna dopisywania dokumentu
- Rejestr VAT — lista — nawigacja po liście rejestrów
- Nowe ikony w rejestrach VAT — symbole widoczne przy dokumentach na liście
Dopisywanie i edycja
- Rejestr VAT — dopisujemy zakup usług — zakup usług krok po kroku
- Poprawa dokumentu w rejestrach VAT — edycja istniejącego dokumentu
- Rejestr VAT — anulacja dokumentu — anulowanie dokumentu
- Anulacja dokumentu z rejestru VAT — nowsza wersja procedury anulacji
Automatyzacja i szablony
- Rejestry VAT — automatyczna dekretacja przy imporcie — automatyczne księgowanie przy wczytywaniu dokumentów
- Szablony księgowań w rejestrach VAT — lista szablonów, konfiguracja
- Wzorce rejestrów — definiowanie wzorców dla rejestrów VAT
- Wzorzec rejestru — okienko — opis okna wzorca
VAT i JPK
- VAT — ewidencja i rozliczanie — przegląd ewidencji VAT w programie
- Rejestry VAT — powiązanie z polami JPK_V7M — szczegółowa tabela mapowań typów rejestrów na pola deklaracji
- Widoczność GTU, daty wpływu i symboli JPK na rejestrach VAT — kolumny GTU, dataWpływu i oznaczenia JPK na liście rejestrów